AI / GenAI·6 min·11 augustus 2026·Zo gebruik ik AI — Deel 1 van 4

Zo bouw je een AI-project dat jouw wijnsmaak kent

Een week geleden schreef ik over de zes prompts uit de virale Wine Mode-post. Ze werken, maar ze hebben een gat: ze vergeten je. Elke keer begin je opnieuw met uitleggen wat je drinkt, wat je budget is en waar je koopt. Bij de derde keer typ je het half, en dan wordt het antwoord ook half.

De oplossing is niet een betere prompt. Het is een profiel dat blijft staan.

De klus

Ik wilde één plek waar mijn smaak vastligt, zodat elke vraag over een fles daarmee begint. In Claude heet dat een project, in Cowork ook. Je zet er instructies in die bij elk gesprek meegaan. Wat erin staat bepaalt de kwaliteit van alles wat eruit komt.

Het lastige is niet de techniek. Het lastige is dat de meeste mensen hun eigen smaak niet in woorden hebben. “Ik hou van fris” is geen profiel. Daar kan een model niets mee, en een wijnadviseur trouwens ook niet.

Mijn echte prompt

Dus heb ik het omgedraaid. In plaats van zelf een profiel schrijven, laat ik het model mij interviewen.

Interview me om mijn wijnsmaakprofiel op te stellen.
Stel me tien vragen, één voor één, en wacht steeds op mijn antwoord.
Vraag door als een antwoord vaag is.
Vraag ook naar wat ik niet lekker vind en naar flessen die ik heb weggegooid.
Sluit af met een profiel van maximaal 200 woorden dat ik in de instructies
van een project kan plakken. Schrijf het in de ik-vorm.

Dat “wacht steeds op mijn antwoord” is belangrijk. Zonder die regel krijg je tien vragen in één blok en beantwoord je ze slordig.

Dit zijn de tien vragen, zodat je ze ook zonder interview kunt aflopen:

  1. Wat drink je nu het vaakst, en wat kost dat ongeveer?
  2. Welke wijn heb je het afgelopen jaar niet uitgedronken, en wat stoorde je eraan?
  3. Wat drink je bij een gewone doordeweekse avond, en wat bij iets bijzonders?
  4. Waar koop je meestal? Supermarkt, slijter, online, of bij de producent?
  5. Welke fles heeft je verrast, en wat was er anders dan je verwachtte?
  6. Drink je liever wit, rood, rosé of mousserend, en klopt dat ook in de zomer?
  7. Hoeveel drink je per week, en wil je dat zo houden of minderen?
  8. Wat vind je van hout in wijn? Denk aan vanille, kokos, geroosterd brood.
  9. Koop je weleens iets omdat het verhaal je aanspreekt, of gaat het alleen om de smaak?
  10. Wat wil je hierna kunnen dat je nu niet kunt?

Vraag 2 en 5 leveren het meeste op: wat iemand wegzet zegt meer dan wat hij prijst, en een verrassing wijst de richting aan waarin je smaak beweegt.

Ontleed

Het patroon is los te trekken van wijn. Een goed projectprofiel bestaat uit drie lagen.

Wie je bent. Feiten waar het model niet omheen kan: wat je drinkt, wat je haat, je budget, waar je koopt. Concreet en in getallen waar het kan.

Hoe het moet antwoorden. Vorm en toon. Kort, geen jargon, altijd een prijsindicatie erbij.

Harde regels. Wat nooit mag. Dit is de laag die de meeste mensen overslaan, en precies de laag die het verschil maakt tussen een leuk speeltje en iets bruikbaars.

Voor wijn heb ik die derde laag gevuld met wat ik zelf zou missen als ik het model op zijn woord geloofde. Vier regels.

Vraag altijd naar het seizoen en geef de serveertemperatuur mee. Een witte wijn die je op 18 graden schenkt smaakt breed en zoet; op 14 graden staat dezelfde fles rechtop.

Beperk je tot wijn die in Nederland te koop is. Een prachtig advies dat hier nergens ligt is geen advies.

Bij proeven eerst waarnemen, dan pas woorden. Kleur, geur, mond, afdronk. Ik heb zelf leren proeven met het etiket uit zicht, en die volgorde is de hele reden dat het werkt. Op VinoVonk staat mijn proefmethode uitgeschreven.

Verzin nooit een jaargang, een producent of een importeur. Weet je het niet, zeg dat dan.

Wat brak

Drie dingen gaan er in de eerste ronde bijna altijd mis. Ze zijn allemaal met een regel te repareren, en samen vormen ze de reden dat de template hieronder eruitziet zoals hij eruitziet.

Je krijgt te veel. Vraag om een fles bij het eten en er komen er vijf, elk met een enthousiaste toelichting. Dat werkt tegen minder drinken en beter kiezen in. Vandaar dat in de template hieronder staat: standaard één advies, een tweede alleen als er echt iets te kiezen valt.

Het vult gaten op. Een jaargang, een importeur, een prijs die klopt met niets. Het klinkt geloofwaardig, en daar zit het gevaar: bij de flessen waar je zelf het minst van weet heb je ook het minst om het mee te toetsen. Vandaar de regel dat het moet zeggen wanneer het iets niet weet.

En je eigen profiel is de eerste keer te braaf. “Ik hou van frisse witte wijnen” levert precies de standaardadviezen op die je overal al krijgt. Pas als je opschrijft wat je hebt weggegooid en waarom, wordt het scherp.

Ethiek-noot

Wat je in zo’n profiel zet gaat naar een bedrijf en blijft daar staan. Je smaak is onschuldig, je budget iets minder, en zodra je opschrijft voor wie je cadeaus koopt zit je in gegevens over andere mensen. Laat namen weg en schrijf “collega” of “schoonvader”.

Bewaar je profiel ook buiten de tool, gewoon als tekstbestand. Het is tien minuten werk dat je niet kwijt wil raken als je overstapt of als een abonnement duurder wordt.

En de belangrijkste: het model proeft niet. Waarom dat zo is schreef ik vorige week uit. Kort: het kent de oogst van dit jaar niet en niet de partij die nu in Nederland ligt. Het is goed in voorselectie en in geduldig uitleggen. De smaak zelf leer je aan tafel, met een glas voor je.

Pak het zelf

Hier is de template. Vul de haakjes in, plak het in de instructies van je project, en je bent klaar.

Je helpt me wijn kiezen. Je legt uit zonder te imponeren.

Mijn profiel
Ik drink meestal: [invullen]. Ik houd niet van: [invullen].
Budget doordeweeks: [bedrag]. Voor iets bijzonders: [bedrag].
Ik koop bij: [supermarkt / slijter / online]. Ik woon in: [land].
Wat me verraste: [fles of stijl, en waarom].
Wat ik weggooide: [fles of stijl, en waarom].

Hoe je antwoordt
Kort. Geen jargon zonder uitleg. Altijd een prijsindicatie.
Standaard één advies. Een tweede alleen als er echt iets te kiezen valt.

Harde regels
Vraag naar het seizoen en geef de serveertemperatuur.
Alleen wijn die in [land] te koop is.
Bij proeven: eerst kleur, geur, mond, afdronk. Daarna pas woorden zoeken.
Verzin nooit een jaargang, producent of importeur. Weet je het niet, zeg dat.

Startoefening voor vandaag: laat je interviewen met de prompt hierboven, plak het resultaat in een project en stel er één vraag aan die je deze week echt hebt. Een fles bij het eten van vanavond, bijvoorbeeld.

Werkt het profiel, dan merk je dat aan de tweede vraag. Die hoef je niet meer uit te leggen.

Over wat er daarna in het glas gebeurt schrijf ik op VinoVonk.